Ko comprendre Bobateli ya Mobombami na Kanadá

Mobombami (réfugié) aza nani?

Pona Mbulamatali ya Kanada oza Mobombami soki oza en sékirité na mboka na yo te. Soki ozongi mboka na yo, ozo risquer basala yo mabe, to pe ba kanga yo pona boyambi na yo. Esengeli na yo kofanda esika mosusu.

Kosenga bobateli ya mobombami na Kanada ebengami na bosengi ya ebombamelo. Ata soki ba salaki yo mabe na mboka na yo to soki mboka ango ezali mabe, ba koki ko pimela yo bosémbo yakotikala na Kanada. Esengeli na yo olakisa ete ozali Mobombami ya Bobembani to pe Mutu oyo aza na posa ya Bobateli.

Mobombami ya Bobembani

Pona kozala Mobombami ya Bobembani, esengeli ete maloba motoba oyo ezala bosolo po na yo:

• Soki nazongi na mboka na nga, ba ko niokola ngai.
• Bako niokola ngao pona oyo nazali to pona boyambi na ngai.
• Naza pena na bomo ya ko zonga kuna.
• Naza na tina kobanga makasi ya kofanda na mboka na ngai.
• Mbulamatali na ngai ekoki ko batela ngai te.
• Nakoki kofanda na kimia te na etando mobimba ya mboka na ngai.

Mutu oyo aza na posa ya Bobateli

Pona kozala ‘mutu oyo aza na posa ya ebombami’, esengeli olakisa ete 1 to 2 eza ya solo:

1. Soki nazongi na mboka na ngai, batu oyo baza na pouvoir bako torturer ngai.

TO PE

2. Soki nazongi na mnoka na ngai, nakoki kokufa to likambo ya mabe ekoki ko komela nga,

PE

• Mbulamatali na nga ekoki ko batela nga te,
• Nakoki kofanda na kimia to na ndenge ya malamu te na ekólo mosusu ya mboka,
• Naza na danger oyo batu nionso te baza nagno na mboka na ngai.
• Naza na danger te po kaka na salaki mabe, oyo ezali considéré na Kanada lokola bobé (crime), pe
• Naza danger te po kaka système ya ekolongoneli (santé) ya mboka na nga eza mabe.

Tanga Koyeba Makambo ya Mibeko pona ba sango nyonso.

Est-ce que nakoki kosala esengi ya ebombamelo?

Soki bokimi na likama to na bonyokoli, bokoki kosenga bobáteli ya Kanadá na kotiya esengi ya ebombamelo na molelo to na mabele ya Kanadá. Mbulamatali ya Kanadá ekokata mokáno soki esengi na bino ya ebombamelo ekoki kobongolama na IRB-RPD. Ezali na ntina ya kotongolo malamu nani akoki kotiya esengi mpe nani akoki kozwa mbano ya boyokameli. Senga lisungi na molobeli na lombángu mpe liboso na kosenga bobáteli lokola mobombami.

Nani azali na boponomi te?

Ekoki kozala ete bokokisa te kondisyo esengelami mpo esengi na bino ya ebombamelo ebongolama liboso ya IRB-RPD soki:

• Oza Mobombami ya Bobembani na mboka mosusu oyo okoki kokende na yango.
• Osali esengi ya ebombamelo na États-Unis, Royaume-Uni, Australie, to Nouvelle-Zélande.
• Kanada esi eyibisaki yo liboso ete okoki te kosala esengi ya ebombamelo.
• Osalaki esengi ya ebombamelo na Kanada oyo o retiraki to o abandonnaki, to ba rejetaki.
• Ba identifiaki yo lokola mutu ya mabe to criminel, to pe o respectaki ba bosémbo ya bato te.
• Ba si ba pesaki yo statut ya mutu oyo azali na bobateli na mboka ya Kanada.
• Bozwaki Mokáno ya bolongoli owuti na Kanadá.
• Na molelo ya États-Unis na Kanada, na nzela ya makolo, okokaki ko kota te pona Boyokani na ndambo ya mboka ya solo (STCA).

Soki botiyaki esengi na bino na mokolo ya 3 Juni 2025 to nsima ya mokolo oyo :

Na ntina ya Projet de loi C-12, sikoyo ezali na ntina misusu mibale oyo esengi na bino ya ebombamelo ekoki kozala te ebongolama na CISR-RPD. Mibeko oyo etali kaka esengi oyo botiyaki banda na mokolo ya 3 Juni 2025.

• Botiyaki esengi nsima ya mbula koleka moko ya bokoti na bino ya liboso na Kanadá (nsima ya mokolo ya 24 Juni 2020), ata soki botikaki Kanadá na sima bozongaki kuna.
• Bokotaki na Kanadá na esika ya molelo oyo ezali ya mwa mokonzi te, mpe botiyaki esengi na bino mikolo 14 nsima ya bokoti na bino.

Yango elimboli ete soki bokotaki na Kanadá, ata ndenge nini bokaboli ngonga na bino ya kofanda, nsima ya mokolo ya 24 Juni 2020, mpe soki botiyaki te esengi ya ebombamelo na mbula elandaki bokoti na bino ya liboso na mabele nsima ya mokolo ya 24 Juni 2020, esengi na bino ya ebombamelo ekoki kozala te ebongolama na IRB-RPD. Bokoki na nsima kozwa nzela ya lolenge mosusu oyo babengi « Momekano ya Likama ya Mboka oyo ewuti » (PRRA). Nzokande ekoki kozala ete esengeli na bino kotiya esengi ya ebombamelo liboso mpo bokoka kozwa mbano ya PRRA.

Boyokani na ndambo ya mboka ya solo (STCA)

Soki okoti Kanada na nzela ya États-Unis, eza na boyokani moko entre Kanada na États-Unis oyo ebengami Boyokani na ndambo ya mboka ya solo (STCA), pona boyokani oyo ezali pasi kosenga bobateli ya bobombami. Boyokani ango esengli osala esengi ya ebombamelo na yo na mboka oyo okotaki liboso. Boyokani ya STCA eko s’appliquer soki okoti Kanada na molelo moko ya officiel, to soki okoti Kanada na nzela ya ba frontières officiel pe osali esengi ya ebombamelo na yo na mikolo zomi na mitano oyo elandi.

Soki okoti Kanada na nzela ya makolo, okoki kosala esengi ya ebombamelo kaka soki:

• Oza na libota na Kanada.
• Oza mineur oyo aye ye moko, pe oza na libota to pe tuteur légal te na États-Unis.
• Oza na visa ya Kanada oyo ezali valide, to ndingisa ya ko sala ba études, to pe ndingisa ya mosala.
• Soki ozali condamné à mort na États-Unis to pe na mboka na yo.
• Oza na mboka te.
• Ozali mwana mboka ya États-Unis.

Mosaleli moko ya molelo ako tuna yo mituna pona ko yeba soki o répondre na moko ya ba ndéngé mosúsu oyo. Soki o répondre na’ngo, ako permettre yo kokota na Kanada. Soki o répondre na moko ya ba ndéngé mosúsu wana te, bako zongisa yo na États-Unis. Soki okoki, solola na molobeli to Ntoma (représentant légal) pona ayebisa yo, nzela nini mosusu okoki kosalela pona otikala kofanda na Kanada.

Tanga Boyokani na ndambo ya mboka ya solo pona ba sango nyonso.

Molakisi ya Processus ya esengi ya ebombamelo

Pona kofanda na Kanada, esengeli olakisa Mbulamatali ete ozali mutu oyo Kanada abengaka mobombami. Yango elingi kolakisa ete ozali Mobombami ya Bobembani to Mutu oyo aza na posa ya Bobateli. Soki oza na statut na ba mboka mingi, esengeli olakisa ete ozali na danger na ba mboka ango nionso. Pe esengeli olakisa ete ozali koloba makambo ya solo par rapport na mutu oyo olobi na oyo etali yo. Esengeli na yo kozala na ba détails na ba elembo ya nionso oyo olobi, ko zala honnête pe clair(e).

Bandela esengi ya ebombamelo na yo

Ya liboso pona kosala esengi ya ebombamelo na yo, esengeli na yo kosenga na mbulamatali ya Kanada bobateli na ye. Eza ndenge mibale ya kosala’ngo. Esengeli ozala na kati ya Kanada.

• Soki oza na kati ya Kanada: complétez pe tinda formulaire na yo en ligne na site ya to IRCC, to
• Soki oza na molelo, aéroport, to centre ya Bobombi: yebisa agent ya CBSA ete olingi kosala esengi ya ebombamelo.

Ezali CBSA to IRCC oyo bakata mokáno soki esengi na bino ekoki ebongolama na IRB-RPD. Soki ezali bongo, bakobongola esengi na bino na IRB-RPD.

Soki CBSA to IRCC bakanisi ete esengi na bino bokokisaka te kondisyo esengelami mpo ebongolama liboso ya IRB-RPD, bakoki kopesa bino PRRA to bakobengana bino na Kanadá, mpo na mboka oyo ewuti.

Mpo na koyeba lisusu, koluka koyeba soki esengi na ngai bakanisami ete ezali na boponomi te.

Boyoki na yo ya esengi ya ebombamelo

Boyoki eko salema pona esengi ya ebombamelo na yo. Na esengi na yo, mosaleli moko ya IRB-RPD (a Membere) ako yoka lisolo na yo pe ako yoka makambo ba temwé na yo bako loba. Ako tala Formulaire BOC na yo, ba notes ya IRCC to ya CBSA, pe ba mokambi to pe ba elembo mosusu nionso opesaki bango.

Tanga Na Boyoki na Yo ya esengi ya ebombamelo pona ba sango nyonso.

Sima ya boyoki na yo ya esengi ya ebombamelo

Sima ya boyoki na yo, IRB-RPD ekoyebisa yo soki esengi ya ebombamelo na yo esimbi. Soki esimbi, okoki kokoma mopaya ewumela. Soki esengi ya ebombamelo na yo esimbi te, okoki kosala bosengi (kosenga kokatama). Solola na molobeli to Ntoma (représentant légal) na yo pona koyeba ba options nini okoki kosalela.

Tanga Sima ya Boyoki na Yo pona ba sango nyonso.

Esengi oyo ekoki te ebongolama liboso ya Komisyo ya IRB-RPD

Nini ekosalema soki esengi na bino bokokisaka te kondisyo esengelami mpo ebongolama na IRB-RPD

Nzela ebele ekoki kosala ete CBSA to IRCC bakanisa ete esengi na bino ya ebombamelo bokokisaka te kondisyo esengelami mpo ebongolama liboso ya IRB-RPD.

Soki esengi na bino bakanisami ete ezali na boponomi te, bokozwa Mokanda oyo ekolakisa ete esengi na bino « ekoki te ebongolama na Sekiso ya Bobáteli ya Babombami ». Na lisolo na bino ya boponomi, bokozwa mpe Mokanda ya bwana mboka ya Sekiso ya Bobáteli ya Babombami (RPID).

Bobongoli oyo euti na Projet de loi C-12 (esengi oyo botiyaki banda na mokolo ya 3 Juni 2025)

Na ntina ya mibeko ya sika ya boponomi oyo euti na Projet de loi C-12, esengi mosusu oyo botiyaki banda na mokolo ya 3 Juni 2025 ekoki sikoyo bakanisami ete ezali na boponomi te, ata soki liboso ezalaki bongo te.

Soki esengi na bino etali yango, IRCC to CBSA bakokontakta bino.

Nini ekosalema na nsima soki esengi na bino ezali na boponomi te

Epemelo oyo ekoya etali statut ya Mokáno na bino ya bolongoli. Bokozala na Mokáno ya bolongoli oyo ekosalema to Mokáno ya bolongoli oyo ekosalema te.

Soki bozali na Mikano ya bolongoli oyo ekosalema te

Soki ewuti na mboka oyo ezali na mokano ya kopekisa, Mikano na bino ya bolongoli ekosalema te. Yango elimboli ete bokoki te kobengama na Kanadá, kasi bokoki mpe te kosenga Momekano ya Likama liboso ya bolongoli (PRRA).

Yango ekoki kotiya bino na esika ya mpenza pamba te na makambo ya Bilo ya bato bakota.

Bokozwa ndingisa ya mosala te na ndenge moko. Kasi bokoki kosenga yango nsima ya kozwa RPID na bino. Esengeli na bino kotiya esengi ya ndingisa ya mosala mpe kofuta mbongo oyo esengeli. Elaka ya ezalela ekoki kozala molai. Tala site ya IRCC mpo na koyeba elaka ya ezalela ya sikoyo.

Bato mosusu oyo bazali na esika oyo bakotiya esengi ya kofanda na mboka mokili mobimba na ntina ya botongi mpe ya mawa (H&C). Nzokande, elaka ya ezalela ekoki kozala molai. Tala site ya IRCC mpo na koyeba elaka ya ezalela ya sikoyo.

Soki bozali na Mokáno ya bolongoli oyo ekosalema

Soki esengi na bino ezali na boponomi te mpe bozali na Mokáno ya bolongoli oyo ekosalema, bokozala na Lolenge ya bolongoli.

Momekano ya Likama liboso ya bolongoli (PRRA)

Na kati ya Lolenge ya bolongoli, bokoki kozwa boponomi ya Momekano ya Likama liboso ya bolongoli (PRRA).

Bokoki te kosenga PRRA na bino moko. Esengeli na bino kozela tii Mosali ya ASFC akopesa bino Mikanda ya esengi ya CBSA.

Boyokameli oyo mingi mbala ezalaka na nkóló na esika ya ASFC, kasi ekoki mpe kosalema na ligne. Ekoki kozala mwa mikolo nsima ya Boboyi esenge ya esengi na bino to mikolo mingi nsima.

Tala sekiso Momekano ya Likama liboso ya bolongoli (PRRA) » mpo na koyeba lisusu.

Ndingisa ya mosala na ngonga ya Lolenge ya PRRA

Soki bozali kozela tii bakopesa bino Mikanda ya PRRA to soki botiyaki esengi na bino ya PRRA na elaka esengelami, bokoki kosenga ndingisa ya mosala ya ofungwami. Esengeli na bino kotiya esengi ya ndingisa ya mosala mpe kofuta mbongo oyo esengeli. Elaka ya ezalela ekoki kozala molai. Tala site ya IRCC mpo na koyeba elaka ya ezalela ya sikoyo.

Mosala ya IRCC

IRCC azali mokambi ya administration ya pologalámi ya imigrasyon ya Kanada.

Soki osali esengi na yo ya bobombami na kati ya Kanada, o’ko tindela ango IRCC.

IRCC ekotala soki esengi na yo ekoki kotindama na longolami. Soki masengi na yo endimami, bakopesa yango na IRB-RPD.

IRCC aza na mokumba ya:

• Ndingisa ya Mosala
• Assurance Santé Fédérale Intérimaire
• Bosengi ya Ndingisa ya Mosala
• Mokanda ya elembo ya moto mpo na bobateli ya babombami (RPID)

Mosala ya CBSA

CBSA aza na mokumba ya kosali to pe kotinda na makasi mibeko ya imigrasyon ya Kanada.

Soki olingi kosenga ebombamelo na yo na Libongo ya ko kota (nzeala’a makolo, aéroport, to pe port ya mer) to pe epayi ba kangelaka ba paya, yebisa na officier moko ya CBSA que olingi kosala demande d’asile.

Soki CBSA eyoki yo, bakoki kozwa mokano ete esengi na yo ekokisi makoki oyo esengeli mpo na kotindama. CBSA elimbola mpo na yo ndenge nini okotia esengi na yo. Na nsima, CBSA ekotinda esengi na yo na IRB-RPD

CBSA mpé:

• A controlaka pe ba milelo ya Kanada, pe azuaka mikano pona nani akoki ko kota pe nani akoki kokota te.
• A tiaka libanda to a zongisaka ba esengi ya ebombamelo oyo ba koki ko fanda na Kanada te.

CBSA a koki ko kangisa yo na centre ya bobómbi soki:

• Bazali sûrs na bowulani (identite) na yo te.
• Bakanisi ete oza mutu ya misala mabe, to
• Ete okoki te ko tosa mibeko ya imigrasyon.

Soki ba kangi yo na centre ya bobómbi, oza na bosémbo na molobeli to pe na Ntoma (représentant légal). Ba boyoki eko salama mingi pona ko landela bokangami na yo, pe koyeba soki ba koki kobimesa yo to te.

Tanga Soki ba Kangi Yo pona ba sango nyonso.

Mosala ya IRB

Pona nionso oyo etali imigrasyon pe babombami, IRB nde azuaka mikáno.

Soki IRCC to CBSA ba décider ete okoki kosala esengi na yo ya ebombamelo, bako tinda ango na IRB. IRB eza organisme ya liboso ya mbulamatali oyo e’examinaka pe e’decidaka soki okoki kosala esengi na yo ya ebombamelo. Eténi ya Bobateli ya Babombami (RPD) ya IRB, e’décidaka soki oko zua to te statut ya bobombami na Kanada.

IRB-RPD:

• A tangaka Formulaire ya bosengi ya moboko (BOC), ba mikanda na yo mosusu, pe ba elembo
• A’kambaka boyoki na yo ya mobombami
• A’décidaka ko ndima to pe koboya esengi na yo ya ebombamelo.

IRB aza lisusu na bitemi misato. Ekoki kozala:

• Eténi ya ba Mbela to recours ya Babombami (RAD)
• Eténi ya Imigrasyon (ID)
• Eténi ya ba Mbela mpo na Imigrasyon (IAD)

Batela adresse na yo

Changez addresses na yo epayi ya IRB-RPD.

Adresse, limelo ya téléfon na email na yo.

Soki ozali komikomisa yo moko: Kotia mikanda na formulaire Boyebisa ya esika ya kiliya, Tinda formulaire oyo na IRB-RPD na nzela ya My Case. Soki ozali na nzela ya My Case te nano, tinda yango na e-mail

 

Bongola addresse na yo epayi ya IRCC

Pona kotia addresse na yo ya sika, kenda na Webform pe landa ba epémelo.

Ba mayele pona kokoma Webform:

• Na nse ya “Lolenge ya bosengi”, pona “Kobongola ba sango ya ba kontakte”.
• Luka limelo na yo ya UCI kati ya Mokanda ya Bobateli ya Mobombami to pe lettre oyo ewuti epayi ya IRCC.

Bogonla addresse na yo epayi CBSA

Soki CBSA akoti makambo ya libenga ya minkanda na yo ya bobombami, esengeli ete ba coordonnées ezali toujours à jours. Agent moko CBSA ako yebisa yo ndenge nini pe esika nini kosala mise à jourt ya ba coordonnées na yo epayi ya CBSA.